در مانور ساعت صفر استان البرز چه گذشت؟/ همتی: نواقص برطرف شود تا مردم در حوادث آسیبِ کمتری ببینند
پنجشنبه شب، 20 شهریورماه، هلالاحمریها یک زلزله 6.5 ریشتری را تجربه کردند. همهچیز از ساعتِ 22:11 در EOC سازمان امدادونجات شروع شد و ساعتِ 2 بامداد با تحلیل رئیس جمعیت هلالاحمر بهپایان رسید.
بهگزارش روابطعمومی سازمان امدادونجات، ماجرا از این قرار بود که ساعتِ 22 و 11دقیقه زلزلهای فرضی بهبزرگیِ 6.5 ریشتر و در میدان امیرکبیر کرج (ابتدای جادهی چالوس) رخ داد که EOC سازمان امدادونجات سه دقیقه بعد آن را به هلالاحمرِ استان البرز اعلام کرد و به این ترتیب آمادگیِ نیروهای امدادیِ البرز، استانهای معین و هلالاحمریهای سراسر کشور در مانوری بدون اطلاعِ قبلی مورد سنجش و ارزیابی قرار گرفت.
ساعت 22؛ میدان امیرکبیر کرج، ابتدای جاده چالوس
رئیس سازمان امدادونجات و تیم عملیاتیِ همراهش در منطقه حادثه حاضر شدهاند. آنها منتظرند تا نیروهای امدادرسان سرِ صحنه برسند و عملکردشان را بررسی کنند. این بررسی شامل سرعتِ حضور، بهکارگیریِ تجهیزاتِ مناسب و هماهنگی برای اعزام تیمها و ارسال اقلامِ موردِنیاز بود. بزرگیِ زلزله 6.5 ریشتر، تعداد مصدومانِ اولیه 100نفر، و تعدادخانوار آسیبدیده اولیه 220خانوار گزارش شده است.
مهدی ولیپور، درحال رصدِ شیوه هماهنگیها و حضور تیمهای ارزیاب در محل است: «تیمهای ارزیاب بهموقع رسیدند و از نظر تجهیزات و تعداد نیروها هم وضع مناسبی را شاهد هستیم.
محمدباقر خلفی مدیرعامل هلالاحمر البرز نیز با تیم همراه با آمادگی کامل شبِ مهمی را پیشرو دارند: «زلزله ساعت 22و 16دقیقه به من اعلام شد و هشت دقیقه پس از آن در EOC مستقر شدم. تیمهای امداد جاده ای، آواربرداری، کوهستان، پیشبیمارستانی و حمایت روانی به منطقه اعزام شدند. بارگیریِ اقلام نیز در مناطق مورد نظر انجام شد».
ساعت 23؛ EOC هلالاحمر البرز
روندِ امدادرسانی در مانورِ فرضی ادامه پیدا میکند و جمعی از مدیران برای رصد و سنجشِ عملکرد در EOC استان حضور پیدا میکنند. خبر میرسد که رئیس جمعیت هلالاحمر در راه است. کریم همتی چنددقیقه بعد در جمعِ مدیرانِ EOC حاضر میشود. او به دنبال ارزیابیِ مانور و پیبردن به نقاط قوت و ضعفِ آن است. برای همین، پرسشاش این است: «ایرادِ کارتان کجاست؟» مدیرعامل هلالاحمر البرز پاسخ میدهد: «لجستیکِ ما ضعیف است. برای حضورِ بهموقعِ تیم آنست نیز مشکل داریم. ساختمان ستادیمان نامناسب و قدیمی است و هنگام بروز حادثه متحمل خسارت سنگین میشود. مشکل بودجهای داریم و بهدلیل نزدیکی به پایتخت کمتر به شرایطمان توجه شده است. خلفی می گوید: امکاناتِ ما جوابگوی حجمِ حوادث نیست. ناوگان امدادیمان کم و فرسوده است».
نوبت به رئیس سازمان امدادونجات میرسد تا ارزیابیِ خود را مطرح کند: «سیستم فراخوانِ ما هنوز دچار اشکال است. سامانه پیامکی نیز بهدرستی فعال نیست. ناوگان امدادیِ استان البرز با توجه به موقعیتی که داشت تقویت شد، اما هنوز با استانداردها فاصله دارد. البرز از استانهای کمبرخوردار است و نیازمندِ برنامه ریزی کوتاهمدتِ فوری است تا به حد استاندارد برسد. با همه اینها اما حضور تیمهای عملیاتی در این مانور با توجه به ترافیکی که در جاده شاهد بودیم، قابلقبول بود».
اکنون ارتباط ویدئوکنفرانس با تمام استانها برقرار شده است. دکتر همتی سوال بعدی را میپرسد: «اولیناستانهایی که درحالت آمادهباش قرار گرفتند چه استان هایی بودند؟» اینبار حسین درخشان مدیر مرکز هماهنگی و کنترل عملیات سازمان امدادونجات پاسخ میدهد: «سمنان، تهران و قزوین اولیناستانهایی بودند که درحالت آمادهباش قرار گرفتند و در ساعت 22و 40دقیقه ارتباطشان با مرکز برقرار شد».
محمد پوراکرامی یکی از مدیرانِ حاضر در میدانِ حادثه فرضی از راه میرسد. او نظر کارشناسیِ خود از مانور را با رئیس جمعیت هلالاحمر درمیان میگذارد: «با توجه به اینکه منطقه شلوغی را برای مانور در نظر گرفتیم، میتوان عملکرد تیمهای امدادی را قابلقبول دانست. آنها سرعتعملِ مناسبی داشتند. چیزی که میبایست در مانورهای بعدی موردتوجه قرار گیرد، این است که فرماندههای عملیات امداد و نجات باید تجهیزاتِ لازم را برای مدیریتِ عملیات داشته باشند».
رئیس جمعیت هلال احمر در خصوص وضعیت انبارهای امدادی سوال می کند؛ الان در انبارهای منطقه حادثهدیده چقدر موجودی داریم؟ استفاده از سیستم ثریا چطور پیش رفته است؟» او پاسخهایی که انتظار دارد را برای سوالهایش دریافت نمیکند و برای همین بر استفاده از سیستم ثریا و بررسی دقیقِ وضع انبارها تاکید میکند.
مدیران باید در محل خدمتشان حضور داشته باشند
رئیس جمعیت هلالاحمر می گوید: «معمولا مانورها را شبانه و در ساعاتی غیرمعمول برگزار میکنیم. چون حوادث پیشبینیناپذیرند. تعدادی از مدیران و معاونانِ ستادی در محل خدمتشان ساکن نیستند. اینکه 7مدیرعامل در این ارتباط ویدئوکنفرانسی حضور ندارند، باید اصلاح شود. ما در ساختمان صلح هم مانور برگزار میکنیم تا آمادگیمان را مورد ارزیابی قرار دهیم».
کریم همتی ادامه میدهد: «هدف ما این است که نواقص هویدا شود و برای برطرفکردنشان تلاش کنیم. من از خبرنگاری که از وضع داروخانهی هلالاحمر گزارش تهیه کرد، تشکر میکنم. وقتی از داروخانه بازدیدِ سرزده داشتم، متوجه شدم که بسیاری از نواقص برطرف شده و مردم رضایت دارند».
300موبایل ثریا در اختیار استانها قرار دارد
وی ادامه می دهد: «نیروهای هلالاحمر باید اولیننیروهایی باشند که در صحنه حضور پیدا میکنند. بلوکبندی در روند امدادرسانی امری ضروری است که باید توسط سازمان امدادونجات پیگیری شود. 300موبایل ثریا در اختیار استانها قرار داده شده تا در مواقع ضروری از آن استفاده شود. بهکارگیریِ این سیستم را باید جدی گرفت. ساختمانِ ستادی البرز شرایط مناسبی ندارد. اگر حادثه واقعی بود، صدها نفر تجمع میکردند و وضع بحرانیتر میشد. تلاشِ ما در ستاد این است که بتوانیم امکانات را بهشکل متوازنی توزیع کنیم و صرفا در مرکز خلاصه نشود».
نواقص برطرف شود تا مردم در حوادث آسیبِ کمتری ببینند
همتی در ادامه نواقصِ مانورِ فرضی را تحلیل میکند: «ایرادهایی در مانور مشخص بود. بخشی از آن به تجهیزات و تامین بودجه برمیگردد که باید تامین کنیم. خواهش من این است که همه بهشکل جدی ورود پیدا کنند. انتظار این است که اگر در چنینمانورهایی دبیرکل حضور نداشت، یکی دیگر از مدیران در ساختمان صلح مستقر شود و ارتباط برقرار باشد. سخنگوی هلالاحمر باید مانور را اعلام میکرد. «شهروندآنلاین» باید برای گزارشِ لحظهبهلحظه حضور پیدا میکرد. این موارد باید باجدیت دنبال شود».
رئیس جمعیت هلالاحمر انتظارهای خود را عنوان میکند: «بهصورت اولویتبندیشده دسترسی به یکدیگر را آسان کنیم. این کار ضروری است. نیروها باید بهموقع در صحنه حادثه وارد شوند. باید نواقص را برطرف کنیم تا مردم زمان حادثه آسیبِ کمتری ببینند. امیدواریم مشکلات برطرف شود و در استانهای بعد شاهدش نباشیم».
مدیریت بحرانِ استانداری درکنارِ هلالاحمر است
محمدرضا فلاحنژاد مدیرکل مدیریت بحران استانداری البرز هم در EOC حاضر شد و گفت: «از زمانیکه دکتر همتی مسئولیت هلالاحمر را برعهده گرفتند، تفاوتهای محسوسی دیده شد. این مسئله نشان داد که قرار است کارِ جدی در حوزهی مدیریت بحران صورت گیرد. باید بگویم که دراینمیان میتوان از ظرفیت خیّران استفاده کرد. آنها میتوانند برای ساخت یا تکمیل انبارهای امدادی یاریرسان باشند. چنینروحیههایی زنده است. افرادی هستند که بخواهند برای آرامشِ هموطنانشان قدم بردارند. ما در مجموعه استانداری همواره کنارِ هلالاحمر هستیم تا پاسخگوییِ مناسبی در بحرانها داشته باشم».
2 خودرو به ناوگان امدادیِ البرز افزوده میشود
ساعت 1:30 بامداد است. رئیس جمعیت هلالاحمر جلسهای با حضور رئیس سازمان امدادونجات و شورای معاونان هلالاحمر البرز برگزار میکند. محمدباقر خلفی گزارشی از وضع نیرو، تجهیزات و آمادگیِ منطقه تحتپوششِ خود ارائه میدهد. یکی از اصلیترین دغدغههایش وضع زمینهای بلاتکلیفِ هلالاحمر و ناوگان امدادیِ استان است.
همتی دغدغههای مدیرعامل هلالاحمر البرز را بیپاسخ نمیگذارد: «وضع ساختمانهای نیمهساز و زمینهای رهاشده را پیگیری کنید و روی کمک ما حساب باز کنید. 2 خودرو (یک آمبولانس و یک هایلوکسِ امدادی) هم به ناوگان هلالاحمر البرز افزوده میشود».
ساعت 2 بامداد است. مانورِ زلزله 6.5 ریشتریِ البرز بهپایان رسید؛ اما همه هلالاحمریها میدانند که زلزله از آنچیزی که تصور میکنیم به ما نزدیکتر است! کاش، روزی، همه ما، زلزله را همینقدر جدی بگیریم.